70 filmów z całego świata, spotkania z twórcami i świadkami historii, debaty, warsztaty oraz rozmowy o najważniejszych wydarzeniach XX wieku. Już 1 października w Gdyńskim Centrum Filmowym rozpoczyna się 18. Międzynarodowy Festiwal Filmowy Niepokorni Niezłomni Wyklęci – Gdynia. Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL jest patronem Festiwalu.
Tegoroczna edycja przynosi nowość – Konkurs Krótkich Form Filmowych.
– Młodzi filmowcy zmieniają formę komunikacji. Opowiadają o relacjach, niepokojach, traumach – mówi dyrektor Festiwalu NNW Arkadiusz Gołębiewski. W konkursie znalazły się zarówno filmy fabularne, jak i dokumentalne.
W piątek odbędzie się debata „Pamięć, od małej izby do Muzeum” z udziałem dyrektora ds. zbiorów Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL – Jacka Pawłowicza. Będzie uczestniczył w dyskusji z wiceprezesem IPN – Mateuszem Szpytmą, Arturem Lisem z miejskiego ośrodka gminnego w Łochowie. Dyskusję będzie moderował Andrzej Jerie z Centrum Historii Zajezdnia.
Ponadto w programie znalazły się spotkania z młodzieżą, rozmowy z twórcami, debaty historyczne oraz dyskusje o kulturze i jej roli w samorządzie. Nie zabraknie także rozmowy z legendarnymi założycielami Polskiej Partii Niepodległościowej.
W głównych konkursach zaprezentowanych zostanie niemal 50 filmów dokumentalnych. Wśród nich znajdą się historie poświęcone m.in. Krzysztofowi Komedzie, artyście Andrzejowi Strumille, więźniarkom orkiestry obozowej Auschwitz-Birkenau, igrzyskom olimpijskim w Berlinie w 1936 roku oraz niezależnym fotoreporterom i operatorom, którzy w latach 80. dokumentowali brutalność komunistycznego reżimu.
Jednym z tematów będą także jedyne znane fotografie wnętrza warszawskiego getta, które nie powstały z inicjatywy Niemców. W programie znalazły się również filmy czeskie i węgierskie. Szczególne miejsce zajmie historia rewolucji węgierskiej 1956 roku, której 70. rocznica przypada w tym roku.
– Przypomnimy m.in. węgierskich operatorów filmowych, którzy z narażeniem życia dokumentowali tamte wydarzenia, a następnie potajemnie wywieźli materiały filmowe z Węgier, m.in. Vilmosa Zsigmonda i László Kovácsa – podkreśla Arkadiusz Gołębiewski.
Ważnym punktem programu będzie film „Apolonia” – opowieść o losach kilku pokoleń polskiej rodziny, naznaczonych powojenną historią i stalinowskimi represjami. Ukrywane przez dziesięciolecia tajemnice stają się źródłem bolesnych odkryć i konfrontacji. To historia o pamięci, która nie pozwala o sobie zapomnieć.
Na Festiwalu pojawią się również znakomite osobowości świata filmu, teatru i muzyki: Józef Skrzek, Henryk Talar, Ireneusz Czop, Halina Łabonarska – laureatka Platynowego Opornika NNW, Maja Barełkowska, Piotr Cyrwus, Grzegorz Pacek, Dariusz Gajewski oraz Lech Majewski, który zaprezentuje swój najnowszy film „12 obrazów zniewolenia”.
Festiwal NNW to również przestrzeń, w której filmowcy, dyplomaci i świadkowie historii z całego świata spotykają się, by wymieniać doświadczenia. Tradycyjnie dopełnieniem festiwalu jest strefa nowych technologii z grami komputerowymi i filmami wykorzystującymi technologię VR, dedykowana głównie młodym filmowcom.
-Filmy festiwalowe prezentowane są w ramach Retrospektyw w Polsce i zagranicą. Od lat działa też nasza Akademia Filmowa realizując z pomocą wybitnych reżyserów i scenarzystów warsztaty scenariuszowe filmów fabularnych i dokumentalnych o tematyce historycznej i wolnościowej. Istnieje mobilny MAF, czyli szkoła dla młodych filmowców. W całej Polsce od wielu lat młodzież realizuje filmy o lokalnych bohaterach. Co ważne, to ewenement, udział w warsztatach, Akademii i Festiwalu jest bezpłatny – podkreśla Arkadiusz Gołębiewski.
18. Festiwal Filmowy NNW odbędzie się w dniach 1-4 października 2026 roku w Gdyńskim Centrum Filmowym oraz na Placu Grunwaldzkim w Gdyni.
